Ana Sayfa | Reklam | Sitene Ekle | Künye | İletişim | Arşiv | Gizlilik Sözleşmesi (Privacy Policy) | Site Haritası | RSS
Foto Galeri Video Galeri Yazarlar Konuk Yazarlar İletişim
25 Kasım 2017 Cumartesi
GÜNDEM ASAYİŞ SİYASET KARADENİZ EĞİTİM EKONOMİ KÜLTÜR SANAT DÜNYA ÇEVRE SAĞLIK SPOR GENEL

Gözetlenen toplum

Yrd.Doç.Dr. S.Hakan-YILMAZ
Yrd.Doç.Dr. S.Hakan
YILMAZ

Gözetlenen Toplum, Kalkedon yayınlarından çıkan David Lyon’nun sadece kitabının adı değil. Zaten Lyon’nun kitabına da konu olan ve bizlerinde içinde soluk alıp vermeye çalıştığımız modern toplumun bir başka açıdan çizilmiş resmi. Lyon kitabında, yeni iletişim teknolojilerinin onları elinde tutan iktidar sahiplerine, toplumu izlemek, takip etmek, kategorize etmek, yönlendirmek ve yönetmek için sunduğu olanakları anlatıp analiz etmekte, bu çalışmanın bir ürünü Gözetlenen Toplum. Kamaralar, internet bilgi ağları, elektronik ağlar, e devlet uygulamaları, bankacılık işlemleri, elektronik iletişim portalları, cep telefonu teknolojileri, haberleşme uyduları, elektronik ağlar vb. birçok iletişim ve bilişim hizmetiyle kolaylaşmış, çembere alınmış hayatımızın iktidar tarafından kayda alınıp takip edilmesi, Gözetlenen Toplum’un özeti.  

İletişim teknolojileri ve gelişen medya ortamıyla toplumların, iktidar seçkinleri tarafından izlenmesi, yönlendirilmesi aslında sık sık da kamuoyu gündemine gelen, skandala varan durumlara yol açan bir durum. CIA’nin birçok ülkenin liderini dinlediğinin ortaya çıkması, yasa dışı olarak vatandaşların dinlenmesi, ya da elektronik ortamlarda saklanan kişisel bilgilerin şirketlere yasa dışı bir biçimde satılması karşımıza çıkan örnekler.

Ünlü İngiliz romancı George Orwell 1949’da 1984’dü yazdığında ‘Büyük Biraderin’ gözünün, varlığının, otoritesinin her yerde olduğu bir toplum yaratmıştı. Orwell’in 1984’ü edebiyat tarihinin unutulamaz kara ütopyalarından biridir. Yine bugünlerde okuduğum Aldous Huxley’in Cesur Yeni Dünya’sı da dünya edebiyatından, Orwell’in 1984’ü gibi bir başka kara ütopya örneğidir.

Lyon’un da kitabında bahsettiği, 1984 romanını okuyanlarında hatırlayacağı mahremiyetin iktidar eliyle kaldırıldığı, makbul vatandaş kavramı üzerinden şekillenen bir sistemin tepesinde ‘Büyük Birader’ oturmaktadır. Roman boyunca ‘Büyük Birader’in gözünü her sayfada, anlatılan her sahnede hissedersiniz. O göz izleyendir, bireyi, onun ruhunu, hayatını, mahremiyetini teslim alandır. Çünkü makbul birey, iyi vatandaş çizgisinden çıkanları izlemek için vardır. Birey olmanın sisteme yönelik potansiyel tehlike oluşturduğu otoriter bir düzenin varlığı, ruhları öldürülmüş, bedenleri ele geçirilmiş yaşayan canlılara muhtaçtır. ‘Büyük Birader’ işbirliği göstermeyen vatandaşlarını gizlice gözleyen ve onları ‘televizyon ekranı’ aracılığıyla yöneten ve aldatan, kar amacı gütmeyen diktatörü bugün ne kadar yakın ve tanıdık gelmektedir bizlere. Televizyon ekranı aracılığıyla yönetilen bir toplum, teslim alınmış bir toplum kara ütopyanın gerçek olması.

Orwell’in 1984’teki gibi benzer bir kara ütopya da Huxley’in Cesur Yeni Dünya’sında vardır. Cesur Yeni Dünya’nın kapısında ise “Cemaat, Özdeşlik, İstikrar” yazmaktadır. Otoriter bir toplum zaten farklıkları yüceltmez, kabul etmez, tek merkezli birbirine benzer insanlardan oluşmuş, bireyin ve bireyleşmenin olmadığı bir toplum istemektedir. İstikrar neyle sağlanır; şartlandırma yani hipnomedya ile sağlanır. Hipnomedya sayesinde herkes mutludur, herkes çalışır ve herkes eğlenir. Kısacası ‘Herkes, herkes içindir.’ Cesur Yeni Dünya’da da herkes izlenir. Otoritenin karşısında birey yoktur, birey iktidar için tehlikelidir.

1984’teki televizyonun yerini hipnomedya ile uyutmak almıştır. İktidarın kontrol mekanizmaları toplumu farklı şekilde izlemeye, kontrol etmeye ve yönlendirmeye dayalıdır. En korkulan şey ise bireyselleşmedir. Karşı çıkanlar, sistem için tehlike potansiyeli taşıyanlar ise uzun, acı veren rehabilitasyon süreçlerinden geçirilir. Kontrol altında tutulur.
Davıd Lyon’un anlattığı gözetlenen toplum bugünün toplumudur. Orwell ve Huxley’in anlattıkları ise kendi zamanlarından yola çıkıp birer kara ütopya çabasıdır. Ama bugün gelinen ise belki onlar için kara bir ütopya olanın, hayatlarımızın merkezine yerleşmesidir. Tutsak edilmemizdir. Kameralarla donatılmış sokaklarda, kent meydanlarında, metro istasyonlarında, internette, telefonlarda, iz bıraktığımız her yerde. Hipnomedya yani uyku halinde yönlendirme ise günümüz medyasına düşmekte. Herkese iyi geceler derken.


 Yorum Yaz
  Ad, Soyad:
  Konu:
  Mesaj:

Toplam 0 Yorum Bulunmaktadır
Yorum Yaz Bu yazıya henüz bir yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun!

Tüm Yorumlar Medyada Bonzai  (08.09.2014)
Tüm Yorumlar Kitleler ve medya  (18.07.2014)
Tüm Yorumlar Merhaba derken…  (01.07.2014)
Tüm Yorumlar TÜM YAZILARINI LİSTELE
YAZARLAR
İlknurYAMAK İlknur YAMAK
Çiftlik´in gri, ruhsuz binaları dökülüyor
ŞenolÇAKIR Şenol ÇAKIR
Siz kimi okşatıyorsunuz?
Prof. Dr. FundaELMACIOĞLU Prof. Dr. Funda ELMACIOĞLU
Vücutta tuz kaybı hayatı tehdit eder
Prof. Dr. HakanALTINTAŞ Prof. Dr. Hakan ALTINTAŞ
Akademik Yapıdaki İllegal Terör Örgütleriyle Mücadelede Yöntem Önerisi –II
Prof.Dr. İsrafilBALCI Prof.Dr. İsrafil BALCI
´Muhammed´ filmi üzerine
Doç.Dr. HasanAYDIN Doç.Dr. Hasan AYDIN
Neleri Başaramadık?
Prof. Dr. KemalARI Prof. Dr. Kemal ARI
Türkçe´nin diriliş hamleleri
FundaÖZYURT Funda ÖZYURT
Bu hikaye tipik bir Anadolu höyüğünün sıra dışı hikâyesidir
Cüneyt MUMCU Cüneyt  MUMCU
Araf'ta kalan ruhlara ne olur?
Dr. YavuzDİZDAR Dr. Yavuz DİZDAR
Kokoreç neden çok kıymetlidir?
Tüm Yazarlarımız
RÖPORTAJLAR
Samsun´un efsane ismi: Yıldıray Çınar
Diğer Röportajlar  
Takip Et:
EN ÇOK OKUNANLAR
Bugün Dün Bu Hafta Bu Ay
SON YORUMLANANLAR
» Samsun eğitim camiası yasta: Merve öğretmen kazada hayatını kaybetti
» Gece kızı zayıflama çayı siparişinde kampanyalı fiyat
» Samsun´da silahlı saldırıya uğrayan Doğan Kılınç hayatını kaybetti
» Samsun Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı emekliliğini istedi
» Terme ilçesinin yeni imar planı askıya çıktı
» Samsunlu emekli özel harekat polisi yanarak hayatını kaybetti
» Samsun´da korkunç ölüm: Otobüsün sürüklediği Yazgı Önal hayatını kaybetti
» Diyarbakır´da Özel Harekat Polisi Ahmet Alp Taşdemir şehit oldu, 9 polis yaralandı
» Akaryakıta zam geldikçe KDV de artıyor
» Samsun´da üzerinden traktör geçen İbrahim Altun hayatını kaybetti
KONUK YAZARLAR
BAYRAKTAROĞLU   Kağan  BAYRAKTAROĞLU
"Herkes ölür ama herkes gerçekten yaşamaz..."
Diğer Konuk Yazarlarımız  
HAVA DURUMU